Jednym z podstawowych zarzutów, które stawia się wskaźnikowi PKB (Produkt Krajowy Brutto) jest to, że nie uwzględnia on działalności gospodarczej prowadzonej w szarej strefie.

Globalna szara strefa według szacunków analityków Nomura ma wartość około 2,5 bln USD. W niektórych państwach nieformalna działalność gospodarcza ma wartość połowy formalnej gospodarki, której wielkość podaje PKB. W innych państwach szara strefa to zaledwie 10% PKB.

Zastanawiałem się czy nasze wyobrażenie o poziomie rozwoju gospodarczego poszczególnych państw uległoby diametralnej zmianie gdyby uwzględnić wielkość szarej strefy. Wykorzystałem więc dane o PKB per capita PPP z Banku Światowego oraz dane o szacunkowej wielkości szarej strefy (także z Banku Światowego) by to sprawdzić.

W poniższej tabeli znajdują się dane o PKB per capita PPP (z uwzględnieniem siły nabywczej) dla 149 państw świata, za 2010 rok, według Banku Światowego) oraz te same dane o PKB per capita PPP skorygowane o wielkość szarej strefy (według danych WB za 2006 rok – ostatnie dostępne dane). Wszystkie dane w tysiącach USD.

Wyniki tych obliczeń możecie zinterpretować sami. Ja spodziewałem się zdecydowanie większej rewolucji w rankingu. Naturalnie, PKB per capita wszystkich państw jest wyższy po uwzględnieniu szarej strefy. Różnice w wielkości szarej strefy nie powodują jednak istotnych ‚przetasowań’ w rankingu.

LP Państwo PKB per capita PPP Państwo PKB per capita PPP z szarą strefą
1  Luxembourg 89,769  Luxembourg 98,207
2  Qatar 80,229  Qatar 95,000
3  Macau 60,633  Macau 67,363
4  Singapore 57,505  Norway 67,135
5  Norway 56,894  Brunei 64,936
6  Kuwait 52,657  Singapore 64,521
7  Brunei 49,494  Kuwait 62,088
8  United States 47,184  Hong Kong 52,942
9  Switzerland 46,215  United States 51,147
10  Hong Kong 46,157  Switzerland 49,958
11  Netherlands 42,475  Netherlands 47,997
12  Ireland 39,727  United Arab Emirates 47,044
13  Austria 39,698  Denmark 46,243
14  Denmark 39,558  Sweden 45,919
15  Australia 39,407  Ireland 45,845
16  Sweden 38,947  Belgium 45,424
17  Canada 38,915  Canada 44,869
18  United Arab Emirates 38,089  Equatorial Guinea 44,852
19  Germany 37,591  Australia 44,727
20  Belgium 37,448  Austria 43,469
21  Finland 36,661  Germany 43,342
22  United Kingdom 35,86  Finland 42,893
23  Iceland 34,949  United Kingdom 40,235
24  Equatorial Guinea 34,475  Iceland 40,191
25  Japan 33,994  Italy 40,012
26  France 33,821  Spain 39,191
27  Spain 32,071  Cyprus 38,871
28  Italy 31,555  France 38,793
29  Cyprus 30,728  Japan 37,495
30  New Zealand 29,915  Korea, South 36,429
31  Korea, South 29,004  Greece 35,615
32  Israel 28,546  Israel 34,455
33  Greece 28,154  Slovenia 34,362
34  Slovenia 27,556  Trinidad and Tobago 33,584
35  Oman 26,554  New Zealand 33,505
36  Bahrain 25,799  Bahamas, The 31,796
37  Portugal 25,573  Portugal 31,455
38  Trinidad and Tobago 25,539  Malta 31,377
39  Czech Republic 25,299  Oman 31,230
40  Bahamas, The 25,195  Bahrain 30,213
41  Malta 24,804  Czech Republic 29,600
42  Slovakia 23,897  Slovakia 27,912
43  Saudi Arabia 22,545  Russia 27,896
44  Hungary 20,307  Saudi Arabia 26,333
45  Estonia 20,033  Estonia 25,943
46  Russia 19,841  Croatia 25,449
47  Poland 19,747  Hungary 25,120
48  Croatia 19,516  Poland 24,881
49  Lithuania 18,184  Lithuania 23,585
50  Libya 16,837  Libya 22,040
51  Latvia 16,312  Gabon 21,986
52  Argentina 15,893  Uruguay 20,859
53  Turkey 15,341  Latvia 20,749
54  Chile 15,044  Belarus 20,317
55  Gabon 14,926  Turkey 19,805
56  Malaysia 14,591  Argentina 19,548
57  Mexico 14,566  Malaysia 18,910
58  Romania 14,287  Mexico 18,761
59  Uruguay 14,277  Romania 18,602
60  Belarus 14,178  Lebanon 18,411
61  Lebanon 13,948  Bulgaria 18,287
62  Botswana 13,786  Botswana 18,184
63  Bulgaria 13,781  Chile 17,827
64  Mauritius 13,576  Kazakhstan 16,679
65  Kazakhstan 12,051  Mauritius 16,549
66  Venezuela 11,956  Venezuela 15,650
67  Iran 11,467  Brazil 15,199
68  Costa Rica 11,351  Azerbaijan 15,001
69  Brazil 11,127  Macedonia, FYR 14,936
70  Macedonia, FYR 11,072  Peru 14,557
71  South Africa 10,486  Costa Rica 14,075
72  Azerbaijan 9,869  Iran 13,451
73  Peru 9,471  South Africa 13,128
74  Colombia 9,392  Thailand 12,584
75  Dominican Republic 9,281  Colombia 12,538
76  Albania 8,817  Dominican Republic 12,112
77  Bosnia and Herzeg. 8,751  Albania 11,718
78  Tunisia 8,524  Bosnia and Herzeg. 11,621
79  Thailand 8,491  Tunisia 11,541
80  Algeria 8,322  Algeria 10,918
81  Ecuador 8,105  Ecuador 10,569
82  Jamaica 7,839  Jamaica 10,387
83  Suriname 7,596  Suriname 10,262
84  China 7,536  Ukraine 9,774
85  El Salvador 6,692  El Salvador 9,570
86  Ukraine 6,658  Belize 9,324
87  Belize 6,566  Angola 8,576
88  Namibia 6,426  China 8,433
89  Egypt 6,281  Egypt 8,360
90  Angola 6,035  Namibia 8,257
91  Jordan 5,706  Georgia 8,162
92  Maldives 5,683  Bolivia 7,874
93  Armenia 5,354  Armenia 7,554
94  Bhutan 5,289  Maldives 7,308
95  Syria 5,248  Sri Lanka 7,168
96  Paraguay 5,152  Paraguay 7,079
97  Sri Lanka 5,041  Guatemala 7,012
98  Georgia 5,035  Bhutan 6,754
99  Bolivia 4,816  Jordan 6,687
100  Guatemala 4,741  Syria 6,219
101  Morocco 4,668  Morocco 6,213
102  Fiji 4,493  Congo 6,093
103  Indonesia 4,293  Fiji 5,958
104  Congo 4,214  Honduras 5,646
105  Mongolia 3,997  Philippines 5,450
106  Cape Verde 3,954  Cape Verde 5,275
107  Philippines 3,941  Indonesia 5,061
108  Honduras 3,891  Mongolia 4,653
109  India 3,586  India 4,328
110  Vietnam 3,181  Guyana 4,143
111  Guyana 3,092  Nicaragua 3,958
112  Nicaragua 2,766  Vietnam 3,639
113  Solomon Islands 2,689  Pakistan 3,572
114  Pakistan 2,674  Solomon Islands 3,568
115  Laos 2,543  Papua New Guinea 3,350
116  Yemen 2,485  Laos 3,255
117  Papua New Guinea 2,454  Yemen 3,151
118  Cameroon 2,264  Cambodia 3,140
119  Kyrgyzstan 2,257  Kyrgyzstan 3,133
120  Cambodia 2,151  Tajikistan 3,027
121  Tajikistan 2,147  Cameroon 2,975
122  Senegal 1,917  Côte d’Ivoire 2,771
123  Côte d’Ivoire 1,885  Senegal 2,716
124  Bangladesh 1,643  Benin 2,350
125  Kenya 1,635  Ghana 2,247
126  Ghana 1,625  Zambia 2,232
127  Benin 1,576  Bangladesh 2,203
128  Zambia 1,551  Tanzania 2,187
129  Lesotho 1,533  Kenya 2,117
130  Tanzania 1,423  Gambia, The 1,988
131  Gambia, The 1,411  Lesotho 1,975
132  Chad 1,361  Chad 1,935
133  Uganda 1,263  Uganda 1,772
134  Burkina Faso 1,247  Burkina Faso 1,741
135  Nepal 1,191  Haiti 1,731
136  Guinea-Bissau 1,177  Guinea-Bissau 1,667
137  Haiti 1,102  Nepal 1,620
138  Comoros 1,089  Comoros 1,518
139  Guinea 1,083  Guinea 1,508
140  Mali 1,057  Mali 1,479
141  Ethiopia 1,033  Ethiopia 1,396
142  Madagascar 0,961  Madagascar 1,331
143  Malawi 0,876  Malawi 1,221
144  Sierra Leone 0,821  Sierra Leone 1,173
145  Central African R. 0,783  Central African R. 1,136
146  Eritrea 0,542  Eritrea 0,766
147  Liberia 0,416  Liberia 0,600
148  Burundi 0,405  Burundi 0,565
149  Congo, DRC 0,345  Congo, DRC 0,506