Porcja linków na niedzielę:

Interesujący artykuł o bańce spekulacyjnej na ‘dyplomach szkół prawniczych’ w USA. W okresie 20 lat, od 1989 do 2009, koszt rocznego czesnego w collegach wzrósł o 71% a koszt rocznego czesnego w szkołach prawniczych o 317%.

Washington Post informuje, że około 50% pracowników w USA zatrudnionych jest w firmach, które albo otwarcie (w kontraktach) zakazują rozmów o wynagrodzeniach ze współpracownikami albo mocno zniechęcają do takich zachowań. To o tyle interesujące, że badania wskazują, że informacje o zarobkach innych zatrudnionych przeciętnie działają negatywnie na morale pracowników. Pisałem na blogu o naturalnym eksperymencie z Kalifornii, który pokazał, że pracownicy którzy wiedzą, że zarabiają więcej nie są bardziej zmotywowani do pracy a zatrudnieni, którzy wiedzą, że zarabiają mniej odczuwają niższą satysfakcję z pracy i większą chęć poszukiwania nowej pracy.

Dwa teksty o tym, że problemy z etyką biznesową News Corporation nie zaczynają i nie kończą się na skandalu podsłuchowym w Wielkiej Brytanii. New York Times ujawnia, że News Corporation była w USA oskarżona o włamanie do systemu komputerowego innego firmy (sprawa zakończyła się ugodą, w której News Corporation wypłaciła wysokie odszkodowanie). Felix Salmon kwestionuje dziennikarską uczciwość Wall Street Journal, w którym opublikowano sporo artykułów broniących News Corporation i Ruperta Murdocha.

20 najbardziej zwariowanych pytań na rozmowach kwalifikacyjnych. Zadanie z kulami (Goldman Sachs) jest banalne. Dwa pytania to klasyczne problemy Fermiego. Które pytanie najbardziej Wam się podoba?

W związku z tragicznymi wydarzeniami w Norwegii chciałem zwrócić uwagę na statystyki dotyczące aktów terroru w Europie w 2009 roku, które przedstawiłem na blogu we wrześniu 2010 roku: na 294 udanych, nieudanych i zneutralizowanych ataków terrorystycznych 237 dokonali separatyści, 40 skrajna lewica, 4 skrajna prawica a 1 islamiści. Znajduję tragiczną ironię w fakcie, że autorem zamachu terrorystycznego, o dokonanie którego początkowo oskarżono islamistów, który wykorzystano w Internecie do bezpardonowych atakach na muzułmanów i imigrantów, był skrajnie prawicowy, antyislamski radykał. 9/11 zupełnie zatarło już pamięć o największym akcie terroru dokonanym w USA przed 11 września 2011 – ataku skrajnie prawicowego, antyrządowego psychopaty na budynek federalny w Oklahoma City, w którym zginęło 168 osób a około 600 zostało rannych.

Zastanawiam się jakie konsekwencje będzie mieć atak terrorystyczny w Norwegii. Zapewne podniesione zostaną standardy bezpieczeństwa budynków rządowych. Co jeszcze? Nie można przecież zidentyfikować (nie mówiąc o wyeliminowaniu) wszystkich osób z zaburzeniami psychicznymi, które mają dostęp do broni czy materiałów, z których można stworzyć ładunki wybuchowe. Co o tym myślicie?

Czy słyszeliście o operacji Gladio? Nie ma polskiego odpowiednika hasła ‘Operation Gladio’ na Wikipedii a historia wydaje się fascynująca. Niestety, brakuje mi historycznej wiedzy by ocenić na ile są to spiskowe domysły a na ile historyczne fakty.

Businessweek o projekcie Google+. Czy kręgi wystarczą by zagrozić pozycji Facebooka?

Wykres dnia, inflacja ocen na amerykańskich collegach. Polecam interesujący artykuł na blogu Economix:

Za Economix

• Whiskeyjack – @ Trystero i Poszi
  nawiązując do pytania autora wyrazonego na końcu…
• Poszi – @karroryfer,

  AGW to nie jest teoria, tylko zestaw teorii. Można to…

• ktos – Ja mam pytanie luźno zwiazane z tematem: Zakładajac że zostanie…
• karroryfer – Nie jestem specjalistą od AGW ale mam jednak uwagę (do…
• xxx – @Mergiel
  Przy prywatyzowaniu wspólnego pastwiska też mogą się znaleźć hodowcy, którzy…
• Mergiel – To jest problem wspólnego pastwiska, którego nie da się sprywatyzować:…

Od kilkudziesięciu lat uczniowie w rozwiniętych państwach dwa razy do roku, na początku i na końcu roku szkolnego, wypełniają ustandaryzowane testy sprawdzającego ich umiejętności i wiedzę w kluczowych przedmiotach, z reguły w języku i matematyce. Z reguły przez cały rok danego przedmiotu uczy ich jeden nauczyciel. Wydawałoby się, że sprawdzenie tego jak relatywnie do średniej wypadają wyniki uczniów na początku i na końcu roku szkolnego będzie standardową procedurą stosowaną przez władze edukacyjne.

Wyobraźmy sobie, że początku roku szkolnego, średni wynik klasy nauczyciela Kowalskiego znajduje się na 53 percentylu rozkładu wyników. Na końcu roku szkolnego średni wynik klasy nauczyciela Kowalskiego znajduje się na 65 percentylu. Takie zjawisko zachodzi rok w rok. Czy nie byłby to fantastyczny sposób weryfikacji pracy Kowalskiego?

Wyobraźmy sobie odwrotną sytuację. Z klasami nauczyciela Nowaka dzieje się coś przeciwnego. Z reguły zaczynają rok na 55 percentylu a kończą na 44 percentylu. Czy nie byłaby to wskazówka, że coś z metodami edukacyjnymi Nowaka jest nie tak?

LA Times zdobył wyniki testów z matematyki i języka angielskiego, z okresu siedmiu lat, w jednym z kalifornijskich dystryktów edukacyjnych szkolnictwa podstawowego. Następnie badacze w LA Times zrobili coś na co władze edukacyjne nie znalazły czasu, a raczej chęci czy odwagi. Co się okazało?

• po roku spędzonym w klasie nauczyciela z najlepszego decyla uczniowie osiągali wyniki lokujące ich o 17 percentyli wyżej w przypadku języka angielskiego i 25 percentyli wyżej w przypadku matematyki niż gdyby spędzili rok w klasie nauczyciela z najgorszego decyla (najgorszych 10% nauczycieli)
• najlepsi nauczyciele nie byli skupieni w szkołach zlokalizowanych w zamożniejszych dzielnicach, co więcej generalnie nie byli skupieni w najlepszych szkołach; tak jak najgorsi nauczyciele nie  uczyli w biedniejszych dzielnicach i nie byli skupieni w najgorszych szkołach
• z powyższego punktu wyciągnąć można wniosek, że ważniejszy od wyboru szkoły jest wybór nauczyciela

Intrygujące są czynniki, które nie wpływały na rezultaty osiągane przez nauczyciela:

• doświadczenie nauczyciela
• poziom wykształcenia nauczyciela
• liczba przebytych kursów i szkoleń

To o tyle interesujące, że wszystkie trzy czynniki są w większości systemów edukacyjnych kluczowe dla wyznaczania wynagrodzeń kadry pedagogicznej. Intrygujące są czynniki, leżąca po stronie uczniów, które nie wpłynęły na osiągane przez nich wyniki:

• rasa uczniów
• zamożność rodziców
• poziom języka angielskiego
• poprzednie wyniki edukacyjne

LA Times podaje wyniki dwóch nauczycieli. Uczniowie jednego z nich, jednego z najbardziej efektywnych pedagogów w dystrykcie, przesuwali się przeciętnie z 34 percentyla na 61 percentyl w wynikach testu z matematyki. W rok. Uczniowie w klasie innego nauczyciela, jednego z najgorszych w dystrykcie, przeciętnie przesuwali się 14 percentyli w dół w teście z matematyki.

Za LA Times

Oczywiście, wyniki ustandaryzowanych testów to nie wszystko. Tyle tylko, że to praktycznie jedyny obiektywny, kwantytatywny sposób oceny pracy nauczycieli. Jeśli wychodzimy z założenia, ze nauczyciela wykonują bardzo ważną pracę i powinni być adekwatnie do znaczenia tej pracy wynagradzani to nie sposób zaprzeczyć, że potrzebne są narzędzia do oceny jakości tej pracy. Te narzędzia istnieją. Trzeba tylko ich użyć.

Ukłony: Marginal Revolution

Najnowsze komentarze:

• Whiskeyjack – @ Trystero i Poszi
  nawiązując do pytania autora wyrazonego na końcu…
• Poszi – @karroryfer,

  AGW to nie jest teoria, tylko zestaw teorii. Można to…

• ktos – Ja mam pytanie luźno zwiazane z tematem: Zakładajac że zostanie…
• karroryfer – Nie jestem specjalistą od AGW ale mam jednak uwagę (do…
• xxx – @Mergiel
  Przy prywatyzowaniu wspólnego pastwiska też mogą się znaleźć hodowcy, którzy…
• Mergiel – To jest problem wspólnego pastwiska, którego nie da się sprywatyzować:…

W dzisiejszym wydaniu trzy wykresy pokazujące pewne istotne zjawiska w amerykańskim życiu gospodarczym i politycznym.

W 2011 roku wygasnąć mają tymczasowe cięcia podatkowe wprowadzone na początku dekady przez administrację Busha. Republikanie są naturalnie zwolennikami utrzymania niższych podatków, co zresztą zupełnie nie przeszkadza im domagać się drastycznego równoważenia budżetu. Demokraci zdają sobie sprawę, że podnoszenie podatków w okresie dosyć rachitycznego odrodzenia gospodarczego może być nierozsądne dlatego nie chcą przedłużać cięć podatkowych jedynie dla najbogatszych Amerykanów. Poniższy wykres pokazuje ile zaoszczędzą poszczególne grupy dochodowe w USA w przypadku propozycji obydwu partii, w porównaniu do scenariusza, w którym całość reformy Busha miałaby przestać obowiązywać:

Za New York Times

Drugi wykres spokojnie można oznaczyć etykietą ‘pogromcy mitów’. Pokazuje z jakich źródeł finansowane są studia w USA przez studentów pochodzących z rodzin z trzech różnych przedziałów dochodowych:

Za Internet

To, że bogatsi płacą za studia więcej wynika naturalnie z tego, że wybierają droższe uniwersytety, albo prestiżowe prywatne albo prywatne zamiast lokalnych, publicznych. Moją uwagę zwróciły dwa fakty. Po pierwsze, nominalnie najbogatsi studenci otrzymują niemal tyle samo w stypendiach i grantach co najbiedniejsi – choć stanowią niższy odsetek ich wydatków. Po drugie, indywidualne oszczędności studentów w większym stopniu (zarówno nominalnie jak i procentowo) finansują studia biednych studentów niż bogatych, który w największym stopniu polegają na oszczędnościach swoich rodziców.

Trzeci wykres przedstawia wyniki badań opinii publicznej, przeprowadzone przez Pew Research, które pokazują jak w okresie ostatnich kilku dekad zmieniał się stosunek Amerykanów do poszczególnych urządzeń w kontekście tego czy traktują je jako coś niezbędnego czy jako luksus:

Za Pew Research

Ten wykres może wyjaśnić część wątpliwości związanych z memem ‘kiedyś wystarczyło, że mężczyzna pracował – mógł samodzielnie utrzymać rodzinę’. Owszem, mógł – kiedyś rodzina miała dużo niższe wymagania. Kiedyś mężczyzna pracował też dużo dłużej – spadek długości, mierzonej w godzinach, tygodnia pracy jest wyraźny w ostatnich dekadach.

Najnowsze komentarze:

• Whiskeyjack – @ Trystero i Poszi
  nawiązując do pytania autora wyrazonego na końcu…
• Poszi – @karroryfer,

  AGW to nie jest teoria, tylko zestaw teorii. Można to…

• ktos – Ja mam pytanie luźno zwiazane z tematem: Zakładajac że zostanie…
• karroryfer – Nie jestem specjalistą od AGW ale mam jednak uwagę (do…
• xxx – @Mergiel
  Przy prywatyzowaniu wspólnego pastwiska też mogą się znaleźć hodowcy, którzy…
• Mergiel – To jest problem wspólnego pastwiska, którego nie da się sprywatyzować:…

Chciałbym jeszcze na chwilę powrócić do drażliwego problemu przyrostu demograficznego, a konkretnie dzietności. Otóż, część czytelników zakwestionowała istnienie związku pomiędzy poziomem edukacji kobiet a ich dzietności co skłoniło mnie do sprawdzenia tej kwestii.

Chciałbym więc pokazać dwa wykresy, które naturalnie nie pokażą związku przyczynowo-skutkowego ale korelację pomiędzy poziomem edukacji kobiet a dzietności. Wykresy pochodzą z GapMinder. Pierwszy z nich przedstawia na osi OY odsetek piśmiennych dorosłych kobiet w społeczeństwie a na osi OX dzietność mierzoną jako total fertility:

Za GapMinder

Drugi wykres na osi OY prezentuje liczba dziewcząt przypadających na 100 chłopców w szkolnictwie podstawowym i drugiego stopnia a na osi OX dzietność mierzoną jako total fertility:

Za GapMinder

GapMinder nie posiada funkcji liczenia korelacji więc czytelnicy będą musieli dostrzec ją ’gołym okiem’. Należy podkreślić, że ekonomiści (wspierani zapewne przez socjologów) nie widzą tylko korelacji pomiędzy poziomem edukacji kobiet a dzietnością i piszą o związku przyczynowo-skutkowym.  Kilka naturalnych eksperymentów stworzyło zresztą adekwatną do wysunięcia takiego wniosku bazę danych. Na przykład, w latach 70’ w Nigerii w niektórych prowincjach wprowadzono darmową edukację podstawową. Następnie z powodów problemów budżetowych, zniesiono ją. Okazało się, że dziewczynki ‘wystawione’ tylko na kilka lat edukacji miały dużo niższą dzietność jako kobiety niż dziewczynki, które nie wzięły udziału w edukacyjnym eksperymencie.

Zgodnie z teorią ekonomiczną wpływ edukacji na dzietność ma miejsce przez kanał zarobków. Wykształcenie podnosi poziom potencjalnych zarobków. Utracone zarobki to koszt macierzyństwa dla kobiety. Im wyższa edukacja tym wyższa zarobki a więc wyższe koszty macierzyństwa. Oczywiście jest to duże uproszczenie. Zwrócił na to uwagę Bryan Caplan i czytelnicy jego bloga, którzy zaproponowali kilka hipotez pomocniczych:

• wykształcenie zmienia system wartości, eksponuje kobiety na nowe wartości konkurencyjne dla macierzyństwa
• edukacja podwyższa własne zasady dotyczące macierzyństwa (ludzie wykształceni więcej i lepiej zajmują się dziećmi) co przy przywiązaniu do tych zasad ogranicza liczbę potomstwa
• system edukacyjny wymuszą większą autokontrolę co może mieć nieocenione skutki w procesie planowania rodziny
• długość edukacji w państwach rozwiniętych może zwyczajnie skracać czas dostępny dla macierzyństwa
• edukacja może zmieniać preferencję pomiędzy ;liczbą’ a ‘jakością’ dzieci na rzecz jakości (mniej dzieci ale otoczonych lepszą opieką)

Najnowsze komentarze:

• Whiskeyjack – @ Trystero i Poszi
  nawiązując do pytania autora wyrazonego na końcu…
• Poszi – @karroryfer,

  AGW to nie jest teoria, tylko zestaw teorii. Można to…

• ktos – Ja mam pytanie luźno zwiazane z tematem: Zakładajac że zostanie…
• karroryfer – Nie jestem specjalistą od AGW ale mam jednak uwagę (do…
• xxx – @Mergiel
  Przy prywatyzowaniu wspólnego pastwiska też mogą się znaleźć hodowcy, którzy…
• Mergiel – To jest problem wspólnego pastwiska, którego nie da się sprywatyzować:…

Lubię badania naukowe, które potwierdzają pewne intuicyjne hipotezy, które kiedyś formułowałem. Tak właśnie jest z artykułem Family scholarly culture and educational success: Books and schooling in 27 nations z periodyku Research in Social Stratification and Mobility.

Naukowcy zbadali 70 000 rodzin, w 27 państwach i doszli do wniosku, że obecność książek w mieszkaniu znacząco zwiększa osiągnięcia edukacyjne nawet po uwzględnieniu wykształcenia, dochodów i pozycji zawodowej rodziców. Podkreślam: nie chodzi o prostą korelację ‘liczba książek w domu – liczba lat edukacji dzieci’ ponieważ w takim przypadku książki byłyby po prostu wyrazem edukacji lub dochodów rodziców. Badacze wzięli po uwagę te czynniki mierząc oddziaływanie książek na osiągnięcia edukacyjne dzieci.

Co się okazało? Dzieci pochodzące z domów, w których znajduje się powyżej 500 książek kształcą się o trzy lata dłużej niż dzieci, w których domach jest zaledwie kilka książek. Dzieci pochodzące z domów, w których znajduje się już 25 książek kształcą się przeciętnie o 2 lata dłużej niż dzieci wychowane w domach bez książek.

Co ciekawe, liczba książek w domu odgrywa istotniejszą rolę w determinowaniu edukacyjnych osiągnięć dzieci niż formalne wykształcenie rodziców. Dzieci wychowane w domach z dużą ilością książek mają o 20% większą szanse na ukończenie collegu niż dzieci wychowane w domach, z kilkoma książkami. Dla przykładu, dzieci wykształconych rodziców (mających powyżej 15 lat edukacji) mają 16% większa szanse na ukończenie collegu niż dzieci gorzej wykształconych rodziców.

Podobnie jak autorzy badań nie mam wątpliwości, że nie same książki ogrywają tak dużą rolę w determinowaniu edukacyjnych osiągnięć dzieci lecz raczej intelektualna kultura, której są wyrazem. W większości przypadków duża liczba książek jest wyrazem świadomości własnych potrzeb intelektualnych i chęci do ich zaspokajania. Trudno się dziwić, że dzieci wychowane w takiej atmosferze posiadają i realizują własne potrzeby edukacyjne.

Przy okazji, 500 książek to całkiem sporo. Mojej bibliotece dużo brakuje do tej liczby wolumenów (na obronę mam swój młody wiek) i myślę, że nawet osoby chętnie czytające książki potrzebują kilku dekad by zgromadzić taki księgozbiór. W optymistycznym wariancie ‘jedna książka tygodniowo’ potrzeba przecież 10 lat. Być może więc wspomniane w badaniach, 500 wolumenowe księgozbiory, to nawet nie wyraz intelektualnych tradycji rodziców lecz kilku pokoleń.

Tym niemniej, kolejna intuicyjna prawda znalazła swoje empiryczne potwierdzenie. To czy dziecko wyrasta w domu, w którym wszystkie wieczory spędza się przed telewizorem czy w domu, w którym istnieje zwyczaj czytania czegoś poza gazetkami reklamowymi czy tabloidami, ma znaczenie dla jego osiągnięć edukacyjnych.

Ukłony: Laura Miller

Najnowsze komentarze:

• Whiskeyjack – @ Trystero i Poszi
  nawiązując do pytania autora wyrazonego na końcu…
• Poszi – @karroryfer,

  AGW to nie jest teoria, tylko zestaw teorii. Można to…

• ktos – Ja mam pytanie luźno zwiazane z tematem: Zakładajac że zostanie…
• karroryfer – Nie jestem specjalistą od AGW ale mam jednak uwagę (do…
• xxx – @Mergiel
  Przy prywatyzowaniu wspólnego pastwiska też mogą się znaleźć hodowcy, którzy…
• Mergiel – To jest problem wspólnego pastwiska, którego nie da się sprywatyzować:…